İyi bir gömlek nasıl olmalı
Nisan 9th, 2009
İnce kravatla ilgili yazımda gömlek yakasına da girince okuyuculardan gömlekle ilgi sorular geldi. İyi kumaş nedir? Nasıl anlaşılır? Gömlek yakası niye kırılır? Kaç derecede yıkanmalı? Kuru temizlemeye gömlek verilmeli mi? Mısır pamuğu nedir? 50/1, 80/2, 100/2 nedir? Gömleğin iyi olduğu nereden anlaşılır? Bana gelen soruların sadece birkaçı… Ayrıntılı olarak sorularınızı yanıtlamaya çalışsam, bir Referans gazetesi yetmez. Yerim dar olduğu için kısa kısa bilgilerle yetinmek durumundayız.
İyi kumaş, bilinenin aksine az kırışan kumaş değildir. Sentetik malzemeden yapılmış polyester içerikli kumaş, doğal pamuktan yapılan kumaştan daha az kırışmasına rağmen iyi kumaş değildir örneğin. Daha az nefes alabilen bir kumaş olduğu için daha çok terletir. Teninize her dokunuşunu hissedersiniz. Bir de non-iron kumaşlar var ütü gerektirmeyen… Ancak kırışmalarını engelleyen bir çeşit kimyasal var içeriğinde. Vücut özellikle terlediğinde temas ettiği kumaşın içeriği çok önemli, olabildiğince doğal olması en sağlıklısı. (Kanserin aldığımız gıdalar, soluduğumuz hava kadar giydiklerimizle de ilgili olduğunu destekleyen çok güçlü veriler var artık. Özellikle giydiğiniz iç çamaşırlarının kumaş içeriği çok önemli, renkliyse boya çıkarıp çıkarmaması özellikle).
Mısır’ın pamuğu kaliteli
Çevrenizde şık giyimiyle bilinen tanıdıklarınıza bir sorun, kaç tanesi non-iron gömlek tercih ediyor. Non-iron gömlekler ilk çıktığında büyük sükse yapmıştı ancak ütü gerektirmemelerine rağmen hiçbir zaman doğal kumaşın yerini tutamadılar. Kimi markalar çevre dostu organik pamuktan yapılan gömlek üretimine bile başlayıp çıtayı daha da yukarılara çıkardılar.
Dünyanın en kaliteli pamuğu Mısır’da üretilir. Nil Nehri’nin kenarındaki alüvyonlu topraklar bu pamuğun en sevdiği toprak türüdür. Mısır pamuğunun upuzun elyafları vardır. Dünyanın büyük hazırgiyim ve ısmarlama markaları en iyi gömleklerini mısır pamuğundan üretirler. Madonna’nın kullandığı çarşaflar bile mısır pamuğundan… Turneye çıktığı zamanlarda da sözleşmesine mutlaka bu maddeyi ekletiyormuş: “Kalacağım her otelde mısır pamuğundan çarşaf isterim” diye…
Mısır pamuğu diğer pamuk türlerinden daha yumuşak, daha ipeksi, daha kaygandır. Onlarca yıkamadan sonra bile tüylenme yapmaz. En önemlisi ilk bakışta ne kadar kaliteli bir malzeme olduğu hemen anlaşılır. Haliyle mısır pamuğu ucuz değildir ve lüks kategorisine girer. Bizim Çukurova’da yetişen pamuk orta kalitede bir pamuk cinsidir, mısır pamuğuyla kıyaslanamaz. Mısırlılarda bu pamuğu işleyecek kumaş teknolojisi olmadığı için Mısır pamuğunu hammadde olarak İtalya, Fransa gibi lüks markaların olduğu ülkelere ihraç ederler. Sahip oldukları üstün tekstil teknolojisi sayesinde bu pamuğu işleyerek katma değerli ürün haline getiren markalar ürünlerini fahiş fiyatlara dünya pazarlarına sunarlar. Kısaca Mısır pamuğundan esas parayı Mısır değil, Batılı ülkeler kazanır.
Numaralar ne anlatır
50/1, 80/2, 100/2, 180/2, derken 240/2 (240′a 2 diye telaffuz edilir kumaş dünyasında) kumaşlar çıktı en son. Bu numaralar iplik numaralarıdır. Numara büyüdükçe iplik incelir. İkinci rakam ise ya bir ya da iki olup, ipliğin kaç büküm olduğunu belirtir. 1 tek bükümü, 2 ise çift bükümü temsil eder. Çift büküm ipliklerden yapılan kumaşlar oldukça sık dokulu kumaşlardır.
İyi gömleğin kumaşı kadar düğmesi ve telası da önemlidir. Yakanın birkaç yıkamadan sonra kırılmaması ve kabarma yapmaması için yaka telasının kaliteli olması gerekmektedir. Düğmeler de sedef olmalıdır.
Gömlek 30-40 derecede yıkanır. Daha yüksek ısılarda gömlek çekme yapabilir. Gömleği olabildiğince evde yıkatmaya çalışın. Kuru temizlemeyi tercih ediyorsanız, hangisini seçtiğinize dikkat edin, aksi takdirde gömleğiniz mahvolabilir.
Gömlek kumaş türleri balıksırtı, filafil, pinpoint, voile (vual okunur), poplin ve Oxford olarak bilinir. Bunlar voile hariç (çok ince bir kumaştır) yaz-kış giyilebilen kumaşlardır.